ศูนย์ศึกษาการพัฒนาเขาหินซ้อนอันเนื่องมาจากพระราชดำริ

ที่เที่ยว

ศูนย์ศึกษาการพัฒนาเขาหินซ้อนอันเนื่องมาจากพระราชดำริ

แหล่งเรียนรู้เกษตรต้นแบบ ตามศาสตร์พระราชา จังหวัดฉะเชิงเทรา

หากเอ่ยถึงแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตรและแหล่งเรียนรู้ตามแนวพระราชดำริที่สำคัญของประเทศไทย “ศูนย์ศึกษาการพัฒนาเขาหินซ้อนอันเนื่องมาจากพระราชดำริ” อำเภอพนมสารคาม จังหวัดฉะเชิงเทรา คือหนึ่งในสถานที่ที่ควรค่าแก่การมาเยือนอย่างยิ่ง

ที่นี่ไม่ได้เป็นเพียงสถานที่ท่องเที่ยวธรรมดา แต่เป็น “ห้องเรียนธรรมชาติขนาดใหญ่” ที่สะท้อนพระอัจฉริยภาพด้านการพัฒนาทรัพยากรดิน น้ำ ป่าไม้ และการเกษตรอย่างยั่งยืนตามแนวพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร

ประวัติความเป็นมา

ศูนย์ศึกษาการพัฒนาเขาหินซ้อนฯ ก่อตั้งขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2522 หลังจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 เสด็จพระราชดำเนินทอดพระเนตรพื้นที่บริเวณเขาหินซ้อน ซึ่งในขณะนั้นเป็นพื้นที่เสื่อมโทรม ดินขาดความอุดมสมบูรณ์ ขาดแคลนน้ำ และไม่เหมาะสมต่อการเพาะปลูก

พระองค์ทรงมีพระราชดำริให้จัดตั้งศูนย์ศึกษาการพัฒนา เพื่อเป็นต้นแบบการฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติและพัฒนาคุณภาพชีวิตของราษฎร โดยเน้นการพัฒนาที่สอดคล้องกับภูมิสังคม และสามารถนำไปปรับใช้ได้จริงในพื้นที่อื่น ๆ

ปัจจุบัน ศูนย์ฯ อยู่ภายใต้การดูแลของสำนักงาน กปร. และเป็นหนึ่งในศูนย์ศึกษาการพัฒนาอันเนื่องมาจากพระราชดำริทั้ง 6 แห่งทั่วประเทศ

ไฮไลต์ภายในศูนย์ศึกษาการพัฒนาเขาหินซ้อนฯ

อ่างเก็บน้ำห้วยเจ๊ก

อ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่ที่ช่วยแก้ปัญหาการขาดแคลนน้ำในพื้นที่ เป็นทั้งแหล่งน้ำเพื่อการเกษตรและจุดชมวิวที่สวยงาม บรรยากาศเงียบสงบ รายล้อมด้วยต้นไม้ใหญ่ เหมาะแก่การเดินเล่นและพักผ่อน

พระตำหนักสามจั่ว

เรือนไม้สองชั้นที่สร้างขึ้นจากพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์ ออกแบบโดยในหลวงรัชกาลที่ 9 โดดเด่นด้วยสถาปัตยกรรมไทยประยุกต์ และก่อสร้างโดยไม่ใช้ตะปู

สถานที่แห่งนี้สะท้อนถึงความเรียบง่ายและแนวคิดการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า ปัจจุบันเปิดให้ชมบริเวณภายนอกเพื่อศึกษาเรียนรู้

สวนของพ่อ

มุมพักผ่อนร่มรื่น จัดภูมิทัศน์อย่างสวยงาม แสดงแนวคิดการจัดสวนแบบธรรมชาติผสมผสาน มีพรรณไม้หลากหลายชนิด เหมาะสำหรับเดินชมและถ่ายภาพ

โซนปศุสัตว์และเกษตรผสมผสาน

ภายในศูนย์ฯ มีแปลงสาธิตด้านการเกษตร ปศุสัตว์ ประมง และการพัฒนาที่ดิน เช่น

…การเลี้ยงโคนม

…ฟาร์มนกกระจอกเทศ

…การเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ

…แปลงพืชไร่และไม้ผล

ทั้งหมดจัดแสดงในรูปแบบ “เกษตรทฤษฎีใหม่” และเกษตรแบบผสมผสาน ที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริง

แหล่งเรียนรู้ด้านพัฒนาที่ดินและน้ำ

มีการสาธิตการปรับปรุงดิน การทำปุ๋ยหมัก การจัดการน้ำ และระบบชลประทานขนาดเล็ก เพื่อให้เกษตรกรเข้าใจหลักการฟื้นฟูพื้นที่เสื่อมโทรมอย่างยั่งยืน

แนวคิดการพัฒนา: ศาสตร์พระราชา

หัวใจสำคัญของศูนย์แห่งนี้คือ “การพัฒนาที่สมดุล” ระหว่างคนกับธรรมชาติ เน้นหลักเศรษฐกิจพอเพียง ความพอประมาณ มีเหตุผล และมีภูมิคุ้มกัน

จากพื้นที่แห้งแล้งในอดีต ปัจจุบันเขาหินซ้อนกลายเป็นพื้นที่สีเขียวอุดมสมบูรณ์ แสดงให้เห็นว่าการพัฒนาที่เข้าใจธรรมชาติ สามารถเปลี่ยนแปลงผืนดินได้อย่างแท้จริง

บรรยากาศโดยรวม

พื้นที่กว้างขวาง ร่มรื่น เต็มไปด้วยต้นไม้ใหญ่และทะเลสาบขนาดใหญ่ มีเส้นทางเดิน ศาลาพักผ่อน จุดชมวิว และมุมถ่ายภาพธรรมชาติ

ที่นี่เหมาะสำหรับ

…นักเรียน นักศึกษา ที่ต้องการศึกษาดูงาน

…เกษตรกรที่ต้องการแนวทางพัฒนาพื้นที่

…ครอบครัวที่อยากพาเด็ก ๆ มาเรียนรู้นอกห้องเรียน

…นักท่องเที่ยวสายธรรมชาติที่ต้องการความสงบ

ข้อมูลการเข้าชม

…ที่ตั้ง: ตำบลเขาหินซ้อน อำเภอพนมสารคาม จังหวัดฉะเชิงเทรา
…เปิดให้เข้าชมในวันและเวลาราชการ (ควรตรวจสอบก่อนเดินทาง)
…เข้าชมฟรี

บทสรุป

ศูนย์ศึกษาการพัฒนาเขาหินซ้อนอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ไม่ได้เป็นเพียงแหล่งท่องเที่ยว แต่คือ “บทเรียนมีชีวิต” ของการพัฒนาอย่างยั่งยืน

จากผืนดินแห้งแล้ง สู่แหล่งเรียนรู้สีเขียวขนาดใหญ่……จากแนวคิดเล็ก ๆ สู่ต้นแบบระดับประเทศ

หากคุณมาเยือนฉะเชิงเทรา และอยากสัมผัสศาสตร์พระราชาอย่างใกล้ชิด…..ที่นี่คือจุดหมายที่ควรค่าแก่การเดินทางมาสัมผัสด้วยตนเอง